Veteran.gov.az xəbər verir ki, sentyabrın 13-də Suraxanı rayonunda Vətən müharibəsinin növbəti şəhidi, əsgər Manafov Osman Natiq oğlunun əziz xatirəsinin əbədiləşdirilməsi məqsədilə Suraxanı Rayon İcra Hakimiyyəti tərəfindən inşa edilən bulaq-abidə kompleksinin açılışı olub.   Açılışda Suraxanı Rayon İcra Hakimiyyətinin başçısı Əziz Əzizov, Azəriqaz” İstehsalat Birliyinin baş direktoru Ruslan Əliyev və Birliyin əməkdaşları, RİHB-nin müavinləri, şöbə müdirləri, Bülbülə qəsəbə inzibati ərazi dairəsi üzrə nümayəndəsi və bələdiyyə sədri, Suraxanı Gənclər və İdman İdarəsinin rəisi, Azərbaycan Vətən Müharibəsi Veteranları İctimai Birliyinin Suraxanı rayon şöbəsinin sədri, “Canlı İşıqfor”un Vətənpərvərlik qrupu və gənclər, Vətən Müharibəsinin Şəhid ailələri və qazilər, eləcə də Şəhidimizin ailə üzvləri və yaxınları iştirak etmişlər.   Tədbirdə çıxış edən RİH başçısı Əziz Əzizov Prezident, Ali Baş Komandan cənab İlham Əliyevin rəhbərliyi ilə ötən ilin sentyabrın 27-də başlanan və zəfərlə başa çatan Vətən müharibəsində qazanılan qələbənin tarixi əhəmiyyətindən bəhs edərək bildirmişdir ki, həyata keçirilən düşünülmüş siyasətin və vaxtında atılan addımların nəticəsidir ki, biz bu gün qalib ölkəyik. Ölkə başçımız dahi siyasətçi, müdrik dövlət xadimi ulu öndər Heydər Əliyevin layiqli varisi kimi onun vəsiyyətini həyata keçirdi və arzuladığı Qarabağı azad etdi. O, həm də bütün dünyaya sübut etdi ki, Azərbaycan xalqı qəhrəman, məğrur xalqdır. Şəhidlərimizin qanının yerdə qalmadığını vurğulayan RİH başçısı həmçinin qeyd etdi ki, ölkəmizin ərazi bütövlüyünü bərpa edən dövlət Rəhbərimiz Azərbaycan xalqının qəhrəmanlıq salnaməsini yazdı.   44 günlük Vətən müharibəsində öz canından keçərək şəhidlik məqamına ucalan Osman Manafov da adını əbədiyaşarların cərgəsinə yazdı. Ölkəmizin ərazi bütövlüyünün bərpa olunması üçün başlanan Vətən müharibəsi zamanı Hadrut qəsəbəsinin və Xocavəndin azadlığı uğrunda gedən döyüşlərdə savaşan Osman Manafov Xocavənd döyüşləri zamanı şəhid olub. İllər keçsə də, gələcək nəsillər Osman kimi vətən oğullarımızı hər zaman böyük minnətdarlıqla yad edəcəklər. Qeyd edək ki, Osman Manafov ölümündən sonra Azərbaycan Respublikası Prezidentinin müvafiq Sərəncamları ilə Azərbaycan Respublikasının ərazi bütövlüyünün təmin edilməsi uğrunda döyüş əməliyyatlarında iştirak etdiyinə və hərbi hissə qarşısında qoyulmuş tapşırıqların icrası zamanı vəzifə borcunu şərəflə yerinə yetirdiyinə görə “Vətən uğrunda” medalı, Azərbaycan Respublikasının Xocavənd rayonunun işğaldan azad edilməsi uğrunda aparılmış döyüş əməliyyatlarında iştirak edərək şəxsi igidlik və şücaət nümayiş etdirdiyinə görə “Xocavəndin azad olunmasına görə” medalı ilə təltif edilmişdir.  

Azərbaycan Respublikası Müharibə, Əmək və Silahlı Qüvvələr Veteranları Təşkilatı 8 Mart və Novruz bayramı münasibəti ilə Azərbaycan Respublikası Milli Məclisinin sədri, Sahibə xanım Qafarovaya təbrik ünvanlayıb. Təbrikdə deyilir:   “Hörmətli Sahibə xanım.   Azərbaycan Respublikası Müharibə, Əmək və Silahlı Qüvvələr Veteranları Təşkilatı olaraq Sizi qarşıdan gələn 8 mart Beynəlxalq Qadınlar Günü və Novruz bayramı münasibəti ilə təbrik edir, dövlət qanunvericiliyimizin möhkəmlənməsi baxımından mühüm əhəmiyyət kəsb edən fəaliyyətinizdə yeni-yeni uğurlar arzulayırıq.   Əminik ki, Milli Məclisin sədri kimi bundan sonrakı fəaliyyətiniz də  ölkəmizdə hüquqi bazanın möhkəmlənməsinə, mövcud qanunvericiliyinin müasir tələblərə əsasən daha da təkmilləşdirilməsinə böyük töhfə verəcək, Azərbaycanın hüquqi dövlət imicinin möhkəmlənməsində mühüm rol oynayacaq.   Hörmətli Sahibə xanım!   Azərbaycan Respublikası Müharibə, Əmək və Silahlı Qüvvələr Veteranları Təşkilatı olaraq bir daha sizi və sizin timsalınızda Milli Məclisin bütün xanım əməkdaşlarını təbrik edir, şərəfli fəaliyyətinizdə müvəffəqiyyətlər arzulayırıq”.     Dərin hörmət və ehtiramla, Azərbaycan Respublikası Müharibə, Əmək və Silahlı Qüvvələr Veteranları Təşkilatının Rəyasət Heyəti adından  Azərbaycan Respublikası Müharibə, Əmək və Silahlı Qüvvələr Veteranları Təşkilatının sədri, Böyük Vətən Müharibəsi və Əmək veteranı, Prezident təqaüdçüsü Fatma Səttarova

“Moskva Bəyannaməsi Azərbaycan və Rusiya arasında hərbi əməkdaşlığın inkişafı üçün geniş perspektivlər açır”.   Bunu Veteran.gov.az-a açıqlamasında Müharibə, Əmək və Silahlı Qüvələr Veteranları Təşkilatının sədr müavini, hərbi-siyasi ekspert, polkovnik Cəlil Xəlilov bildirib. Cəlil Xəlilov qeyd edib ki, 22 fevral 2022-ci il tarixində Azərbaycan Respublikası Prezidenti İlham Əliyevin Rusiya Federasiyasına rəsmi səfəri çərçivəsində iki dövlət başçısı tərəfindən imzalanan “Rusiya Federasiyası və Azərbaycan Respublikası arasında müttəfiqlik qarşılıqlı fəaliyyəti haqqında Bəyannamə” dövlətimizin maraqlarına tam cavab verir:   “Bu Bəyannamə Azərbaycan və Rusiyanın strateji müttəfiq olduqlarını bir daha təsdiqləyir, müttəfiqlik münasibətlərinin inkişafı üçün yeni imkanlar açır. Bəyannamənin 12-16-cı bəndlərində ikitərəfli hərbi əməkdaşlığın genişlənməsi məsələləri öz əksini tapır. Hansı ki, Azərbaycanın şimal qonşusu olan və dünyanın hərbi baxımdan ən güclü dövlətlərindən biri sayılan Rusiya ilə belə bir müqavilənin imzalanması Azərbaycanın hərbi maraqlarına tam cavab verir”.   Polkovnik qeyd edib ki, Bəyannamə Rusiya və Azərbaycan orduları arasında birgə təlimlərin keçirilməsini, hərbi əməkdaşlığın dərinləşdirilməsini nəzərdə tutur:   “Bildiyiniz kimi, Azərbaycan hərbi sahədə dünyanın bir sıra dövlətləri, o cümlədən Rusiya ilə əməkdaşlıq edir. Xəzər dənizində mütəmadi şəkildə birgə təlimlərin keçirilməsi, iki dövlətin güc strukturları arasında möcud olan birgə əməkdaşlıq buna nümunədir. Bu baxımdan Moskva Bəyannaməsinin 13-cü bəndi xüsusi əhəmiyyət kəsb edir. Həmin bənddə qeyd edilir ki, “tərəflər Rusiya Federasiyasının və Azərbaycan Respublikasının Silahlı Qüvvələri arasında əməliyyat və döyüş hazırlığı üzrə birgə tədbirlərin keçirilməsi də daxil olmaqla qarşılıqlı əməkdaşlığı dərinləşdirəcək, eləcə də ikitərəfli hərbi əməkdaşlığın digər istiqamətlərini inkişaf etdirəcəklər”.   Bəyannamədə birgə hərbi məhsulların istehsalı da öz əksini tapıb. Moskva Bəyannaməsinin 14 və 15-ci bəndləri bu baxımdan xüsusi əhəmiyyət kəsb edir. Həmin bəndlərdə Azərbaycan və Rusiya Silahlı Qüvvələrinin modern silahlarla təmin edilməsi, habelə silahlar və hərbi texnika üçün texniki xidmət, təmir, müasirləşdirmə üzrə xidmət mərkəzlərinin yaradılması, eləcə də hərbi təyinatlı məhsulların müxtəlif növlərinin birgə istehsalının təşkil edilməsinin önəmi qeyd edilir. Bu isə o deməkdir ki, yaxın gələcəkdə hər iki dövlətin hərbi istehsal sahədə birgə əməkdaşlığına şahid ola bilərik”.   Cəlil Xəlilovun sözlərinə görə, Moskva Bəyannaməsində terrorizmə qarşı birgə mübarizənin təşkili məsələsi də öz əksini tapıb ki, bu da regionun təhlükəsizliyi baxımından mühüm əhəmiyyətə malikdir:   “Bəyannamənin 18-ci bəndi hər iki dövlətin beynəlxalq terrorizmə qarşı birgə mübarizəsi baxımından mühüm əhəmiyyətə malikdir. Həmin bənddə qeyd olunur ki, Rusiya Federasiyası və Azərbaycan Respublikası beynəlxalq terrorçuluq, ekstremizm və separatçılıq təhdidlərinə, transmilli mütəşəkkil cinayətkarlığa, silahların, narkotik vasitələrin və onların prekursorlarının qanunsuz dövriyyəsinə, insan alveri və informasiya-kommunikasiya texnologiyaları sahəsində cinayətlərə, eləcə də digər yeni təhlükəsizlik çağırışlarına qarşı mübarizədə və onların neytrallaşdırılmasında səylərini birləşdirirlər”. Bu, tarixən erməni terrorizmindən əziyyət çəkən, terrora qarşı mübarizədə hər zaman qətiyyətli mövqe sərgiləyən, 44 günlük Vətən müharibəsində erməni faşizmini məğlub etməklə terrorizmə qarşı mübarizəyə böyük töhfə verən dövlətimizin maraqlarına tamamilə uyğundur.   Hesab edirəm ki, bu Bəyannamə iki dövlətin xüsusi xidmət orqanları arasında əməkdaşlığın genişlənməsinə, qarşılıqlı məlumat mübadiləsi prosesinin daha da optimallaşmasına da öz müsbət təsirini göstərəcək ki, bu da regionun təhlükəsizliyinin etibarlı şəkildə təmin edilməsi baxımından mühüm əhəmiyyətə malikdir.   Onu da qeyd edim ki, Moskva Bəyannaməsi beynəlxalq qanun və konvensiyalara tamamilə uyğundur və hər hansı üçüncü dövlət üçün heç bir təhdid təşkil etmir”.  

Xəbər verdiyimiz kimi, 17 yanvar 2025-ci il tarixindən etibarən Ermənistanın Azərbaycana qarşı hərbi təcavüzü nəticəsində sülh və insanlıq əleyhinə cinayətlər, müharibə cinayətləri, o cümlədən təcavüzkar müharibənin hazırlanması və aparılması, soyqırımı, müharibə qanunlarını və qaydalarını pozma, habelə terrorçuluq, terrorçuluğu maliyyələşdirmə, hakimiyyəti zorla ələ keçirmə, onu zorla saxlama və digər çoxsaylı cinayətlər törətməkdə təqsirləndirilən Ermənistan Respublikasının vətəndaşları Arayik Harutyunyan, Arkadi Qukasyan, Bako Sahakyan, Davit İşxanyan, David Babayan, Levon Mnatsakanyan və digərlərinin barəsində olan cinayət işləri üzrə açıq məhkəmə prosesi davam edir. Nöbvəti məhkəmə prosesi 5 fevral 2026-cı ildə davam etdiriləcək.  8 Noyabr zəfərinin özü ilə gətirdiyi daha bir uğur: Açıq və ədalətli məhkəmə prosesi  44 günlük Vətən müharibəsi nəticəsində əldə edilən 8 Noyabr zəfəri erməni işğalına son qoydu, Azərbaycanın ərazi bütövlüyünü təmin etdi. Lakin bu zəfər özü ilə dövlətimiz üçün əlavə manevr imkanları,  uğur və müvəffəqiyyətlər də gətirdi. Bu uğurlardan biri istər Birinci Qarabağ müharibəsi, istərsə də Vətən müharibəsində xalqımıza qarşı ağır cinayətlərə yol verən erməni faşistlərinin tapılaraq məsuliyyətə cəlb edilməsi, məhkəmə qarşısına çıxarılması oldu. Müzəffər Ali Baş Komandan xalqa verdiyi vədə sadiq olaraq xalqımıza qarşı soyqırım və digər cinayətlərdə iştirak edən 10-dan çox erməni cəlladının Bakıda məhkəmə qarşısına çıxarılmasını təmin etdi. Azərbaycan dövləti məhkəmə prosesinin şəfafflığını təmin etmək məqsədilə bu prosesi açıq şəkildə həyata keçirdi və məhkəmə prosesi ilə bağlı foto-video materillar, məlumatlar mütəmadi şəkildə media və ictimaiyyətə elan edildi. Məhkəmə nəticəsində çıxış edən yüzlərlə şahid erməni cəlladlarının törətdiyi cinayətləri ifşa etdi, bu cinayətlərin nə qədər qorxunc, amansız, dəhşətli olduğunu bir kəs daha gözlər önünə sərdi. Vaxtiylə erməni əsirliyində olan şəxslərin verdiyi ifadələr erməni cinayətləri ilə bağlı çoxlu sayda yeni faktların meydana çıxmasına səbəb oldu ki, bu faktların böyük əksəriyyəti media və sosial media vasitəsilə bütün dünyaya yayıldı. Cəllad etirafları sübut etdi ki, Azərbaycanın dövləti erməni faşistlərini məhkəmə önünə nahaq yerə çıxarmayıb Məhkəmə prosesində çıxış edən müttəhimlər törətdikləri əməllərlə bağlı maraqlı etiraflar səsləndirib, bu etiraflarla, həm də Ermənistan və qondarma rejimin hərbi-siyasi rəhbərliyini ifşa ediblər. Bu etiraflar nəticəsində məlum olub ki, rəsmi İrəvanın ciddi-cəhdlə təkzib etməsinə baxmayaraq, Ermənistan işğaldakı torpaqlarımızda yaradılan quldur rejimi bilavasitə himayə edib, separatçı rejim İrəvandan gələn konkret tapşırıqlar əsasında fəaliyyət göstərib. Təqsirləndirilən şəxs Melikset Paşayanın məhkəmədə səsləndirdiyi fikirlər bu baxımdan mühüm önəm kəsb edir. Melikset Paşayanın məhkəmədəki çıxışında deyib: “Müddətli həqiqi hərbi xidməti 1989-1991-ci illərdə Uzaq Şərqdə keçdiyini deyən M.Paşayan 1993-cü ildə “Əsgəran alayı”na qoşulduğunu bildirib və əlavə edib: “1993-cü ilin təxminən may ayından 1994-cü ilə - atəşkəsə qədər döyüş postunda oldum. Tabor komandirimiz Vilen Safaryan idi”. M.Paşayan Birinci Qarabağ müharibəsi zamanı 31-ci taborda xidmət etdiyini, hərbi hissənin komandirinin Vitali Balasanyan olduğunu da deyib. O, Əsgəran, Ağdərə və Ağdam rayonlarının müxtəlif kəndlərində döyüş postlarında olduğunu söyləyib. Təqsirləndirilən şəxs döyüş postlarında avtomat, pulemyot və minaatan silahların olduğunu açıqlayıb. İkinci Qarabağ müharibəsində də ona “Kalaşnikov” avtomatının təhkim olunduğunu deyən M.Paşayan silahın kimə qarşı istifadə etmək üçün verilməsi barədə suala “Azərbaycan Ordusuna qarşı...” cavabını verib. M.Paşayan 2023-cü il may ayından sentyabr ayına qədər Xocalı rayonunun Aşağı Yemişcan kəndində yaradılmış silahlı birləşmədə olub. Təqsirləndirilən şəxs qondarma rejimin “igidliyə görə” medalı ilə təltif olunduğunu bildirib. Digər ərazilərlə yanaşı, Ağdam rayonunun Sarıcalı, Güllücə və digər kəndlərində də döyüş postlarında durduğunu təsdiqləyən təqsirləndirilən şəxs dövlət ittihamçısının sualına cavabında “Ağdam Azərbaycan Respublikasının rayonudur” deyib. Lakin Azərbaycan ərazilərində nəyi kimdən qoruması barədə suala cavab verə bilməyib. M.Paşayana döyüş postlarının ətrafına mühəndis-istehkamçılar tərəfindən minalar basdırıldığını da deyib. O, həm Birinci, həm İkinci Qarabağ müharibələri zamanı, həm də sonrakı müddətdə hərbi xidmətinə görə maaş aldığını bildirib”. (https://report.az/hadise/herbi-cinayetler-toretmekde-teqsirlendirilen-ermeniesilli-sexslerin-mehkeme-iclasi-kecirilir ) Məhkəmədə ifadə verən digər ermənilər də Azərbaycanın ərazi bütövlüyü və suverenliyini pozduqlarını etiraf edib, hərbi-siyasi rəhbərliyin Azərbaycan xalqına yönəlik qanlı əməllərin icrasında iştirak etdiklərini təsdiqləyiblər. Müasir müharibə və post-müharibələr tarixində ilk: Cinayətkarlar üçün təsbit və cəza! Azərbaycan post müharibə dövründə erməni cinayətkarları üçün qurduğu məhkəmə prosesi ilə daha bir yeniliyə imza atdı. Azərbaycan müasir müharibə və post-müharibələr tarixində ilk dəfə olaraq haqqı tapdanan dövlət kimi düşmən üzərində tam və hərtərəfli qələbə qazanmağı bacardı. Dövlətimizin bu qələbəsi bütün dünya tərəfindən nəinki qəbul edildi, həm də dünyanın bütün böyük dövlətləri – ABŞ, Rusiya, Çin və s. bu müharibədə ordumuzun göstərdiyi qəhrəmanlıqları, həyata keçirdiyi taktika və strategiyanı öyrənməyə başladı. Bundan başqa, Azərbaycan müasir müharibələr tarxində ilk dəfə olaraq sadəcə qalib gəlməklə kifayətlənmədi, həm də əli xalqımızın qanına batan müharibə cinayətkarlarını müəyyən edərək onların saxlanılmasını və məhkəmə qarşısına çıxarılmasını təmin etdi. Bu, İkinci Dünya müharibəsindən sonra heç bir dövlətin bacarmadığı bir uğur idi və Azərbaycan bu müvəfəqiyyətə qətiyyətlə imza atdı.  “Azərbaycan modeli” İsrail nümanəsindən niyə üstündür? Xatırladaq ki, müharibədən sonra günahsız insanlara qarşı zorakılıq göstərən, qətl və işgəncələrdə əli olan hərbçilərin müəyyən edilərək saxlanılması təcrübəsi əvvəllər də mövcud olub. Lakin bu tərübələrin heç biri “Azərbaycan modeli” qədər tam və uğurlu olmayıb. Bu nümunələrdən ən uğurlusu hesab edilən İsrail nümunəsində belə xeyli qüsurlar var ki, bunlardan da biri yəhudi xalqına qarşı zorakılıqda iştirak edən faşistlərin dünyanın müxtəlif ölkələrində İsrail xüsusi xidmət orqanları tərəfindən tapılaraq fiziki cəhətdən məhv edilməsi ilə bağlıdır. Yəni İsrail dövləti bu şəxslərin bir qismini taparaq məhv etsə də, onlar üçün açıq, şəfaf məhkəmə prosesi keçirə bilməyib. Azərbaycan isə erməni qatillərini məhkəmə qarşısına çıxarmaqla onların ölkə qanunvericiliyinə uyğun şəkildə cəzalandırılmasına, bu şəxslərin qanlı əməllərini dünya miqyasında ifşa etməyə nail olmaqdadır. Başqa sözlə desək, Azərbaycan məhkəmə qarşısında çıxardğı ermənilərin cinayətkar olduğunu bütün dünyaya yüzlərlə fakt əsasında sübut edir ki, bu da dövlətimizin gücünü və ədalətini göstərir. Bütün bunlar onu deməyə əsas verir ki, mülki insanlara qarşı soyqırımı və zorakılıq törədən şəxslərin tapılaraq cəzalandırılması məsələsində “Azərbaycan modeli” İsrail nümunəsini əhəmiyyətli şəkildə üstələməkdədir. Onu da qeyd edək ki, Harutyunyan Arayik Vladimiri, Qukasyan Arkadi Arşaviri, Sahakyan Bako Sahaki, İşxanyan Davit Rubeni, Manukyan David Azatini, Babayan David Klimi, Mnatsakanyan Levon Henrikoviç, Beqlaryan Vasili İvani, Qazaryan Erik Roberti, Allahverdiyan Davit Nelsoni, Stepanyan Qurgen Homeri, Balayan Levon Romiki, Babayan Madat Arakeloviç, Martirosyan Qarik Qriqori, Paşayan Melikset Vladimiri Azərbaycan Respublikası Cinayət Məcəlləsinin 100 (təcavüzkar müharibəni planlaşdırma, hazırlama, başlama və aparma), 102 (beynəlxalq müdafiədən istifadə edən şəxslərə və ya təşkilatlara hücum etmə), 103 (soyqırımı), 105 (əhalini məhvetmə), 106 (köləlik), 107 (əhalini deportasiya etmə və ya məcburi köçürmə), 109 (təqib), 110 (insanları zorakılıqla yoxa çıxarma), 112 (beynəlxalq hüquq normalarına zidd azadlıqdan məhrumetmə), 113 (işgəncə), 114 (muzdluluq), 115 (müharibə qanunlarını və adətlərini pozma), 116 (silahlı münaqişə zamanı beynəlxalq humanitar hüquq normalarını pozma), 118 (hərbi soyğunçuluq), 120 (qəsdən adam öldürmə), 192 (qanunsuz sahibkarlıq), 214 (terrorçuluq), 214-1 (terrorçuluğu maliyyələşdirmə), 218 (cinayətkar birlik (təşkilat) yaratma), 228 (qanunsuz olaraq silah, onun komplekt hissələrini, döyüş sursatı, partlayıcı maddələr və qurğular əldə etmə, başqasına vermə, satma, saxlama, daşıma və gəzdirmə), 270-1 (aviasiya təhlükəsizliyinə təhdid yaradan əməllər), 277 (dövlət xadiminin və ya ictimai xadimin həyatına sui-qəsd etmə), 278 (hakimiyyəti zorla ələ keçirmə və onu zorla saxlama, dövlətin konstitusiya quruluşunu zorla dəyişdirmə), 279-cu (qanunvericiliklə nəzərdə tutulmayan silahlı birləşmələri və qrupları yaratma) və digər maddələri ilə ittiham olunurlar. Seymur ƏLİYEV