Please ensure Javascript is enabled for purposes of website accessibility
Azərbaycan Respublikası Müharibə, Əmək və Silahlı Qüvvələr Veteranları Təşkilatı
Veteranların təcrübəsindən biz daim bəhrələnməliyik, istifadə etməliyik
Heydər Əliyev

Qəhrəmanlar unudulmur! Azərbaycan Səmasının Şahin Qəhrəmanı: Polkovnik Zaur Nudirəliyev

Tariximizin şanlı səhifələrindən biri olan Vətən müharibəsi Azərbaycan xalqının iradəsinin, qəhrəmanlıq ruhunun və müasir hərbi texnologiyanın qələbəyə çevrildiyi bir mərhələdir. Bu tarixi anlarda Hərbi Hava Qüvvələrinin rolu misilsiz olmuş, işğal altındakı yüksək dağlıq ərazilərimizin azad olunmasında onların sarsıdıcı zərbələri düşmənin müqavimətini darmadağın etmişdir.

Yeni nəsil qırıcı təyyarələr, döyüş helikopterləri və müasir aviasiya vasitələrimiz olmadan bu yüksək dağlıq əraziləri azad etmək mümkün deyildi. Hava qüvvələrimiz müharibənin ilk günündən etibarən düşmənin hava hücumlarının qarşısını mərdliklə alaraq quru qoşunlarının ildırım sürətilə irəliləməsinə zəmin yaratdı. Erməni quldurlarının illərlə bərkidib betonladığı bunker-sığınacaqlar, silah-sursat anbarları, zenit-raket kompleksləri, artilleriya qurğuları, radiolokasiya stansiyaları, komanda-qərargah məntəqələri və digər infrastruktur tamamilə məhv edildi.

Bu böyük zəfərin arxasında Hərbi Hava Qüvvələrinin peşəkar, cəsur və bacarıqlı hərbi qulluqçuları dayanırdı. Onlardan bir neçəsi general-mayor Namiq İslamzadə, polkovnik Zaur Nudirəliyev (ölümündən sonra), polkovnik Elnur Qebedov, polkovnik-leytenant Səfər Qurbanov, polkovnik-leytenant Ramiz Qasımov (ölümündən sonra), polkovnik-leytenant Rəşad Nadirov və mayor Rəşad Qasımlı “Vətən Müharibəsi Qəhrəmanı” adına layiq görüldü. Hərbi Hava Qüvvələrinin komandanı, general-leytenant Ramiz Tahirov isə “Zəfər” ordeni ilə təltif edildi. Onlarla birlikdə minlərlə hərbi qulluqçu “Qarabağ”, “Rəşadət”, “Azərbaycan Bayrağı” və digər döyüş orden və medalları ilə şərəfləndirildi.

Vətən müharibəsində qazanılan bu tarixi Zəfər Ulu öndər Heydər Əliyevin arzusunun gerçəkləşməsidir. Bu arzu isə Prezident İlham Əliyevin rəhbərliyi, Müzəffər Ali Baş Komandanın polad iradəsi, hücum diplomatiyası, sərkərdə məharəti və dəmir yumruğu sayəsində döyüş meydanlarında reallaşdı. Heydər Əliyev 50 il əvvəl Cəmşid Naxçıvanski adına hərbi liseyi yaradarkən Azərbaycanın gələcəyini düşünürdü. Onun arzusu belə idi: Azərbaycan oğulları həm quruda, həm dənizdə, həm də səmada dövlətimizin müstəqilliyini qorumağa qadir peşəkar hərbçilər olsun, güclü milli aviasiyamız olsun, cəsur şahinlərimiz olsun və onlar öz bacarıqlarını bütün dünyaya göstərsinlər. Ulu Öndər əmin idi ki, Azərbaycan gəncləri fiziki cəhətdən güclü, xaraktercə cəsur və hərbi sahədə istedadlıdır.

Milli şahinlərimizin göylərdə süzüşünü izləyən Ümumilli lider Heydər Əliyevin 1997-ci il oktyabrın 15-dəki sevinci misilsiz idi. Gözləri qürur hissi ilə dolu Ulu Öndər Azərbaycanın səmasını qoruyacaq, müstəqilliyimizi müdafiə edəcək cəsur şahinlərin yetişdiyini görürdü. Bu cəsur şahinlər sırasında göylərə meydan oxuyan, düşmənə dağ çəkən, qəhrəmanlıq nümunəsi ilə tarixə düşəcək bir pilot olan Polkovnik Zaur İsmayıl oğlu Nudirəliyev də var idi.

1999-cu ildə qardaş Türkiyədəki hərbi təhsilini böyük uğurla başa vurduqdan sonra Zaur vətəninə qayıtdı. Hərbi Hava Qüvvələrindəki xidmət yoluna aviasiya eskadriliyası təyyarəçisi kimi başlayaraq qısa müddətdə baş təyyarəçi, eskadriliyanın qərargah rəisi və aviabaza komandirinin uçuş hazırlığı üzrə müavini vəzifələrinə yüksəldi. Sonda isə Heydər Əliyev adına Azərbaycan Ali Hərbi Məktəbinin Hərbi Hava Qüvvələri fakültəsində uçuş hazırlığı kafedrasının rəisinin müavini vəzifəsini tutaraq gələcək pilotların yetişməsinə rəhbərlik etdi.

Polkovnik Zaur Nudirəliyev yalnız bir pilot deyildi, o həm lider, həm müəllim, həm də döyüş üsullarına yenilik gətirən yenilikçi hərbçi idi. Onun adı Hərbi Hava Qüvvələrinin şanlı tarixinə həkk olundu və göylərdə göstərdiyi qəhrəmanlıq, şücaət və peşəkarlıq gələcək nəsillərə ilham mənbəyi oldu.

Vətən müharibəsinin ilk günlərində polkovnik Zaur Nudirəliyev sevimli “Su-25” təyyarəsinin sükanı arxasına keçdi. O, döyüş tapşırıqlarını layiqincə yerinə yetirərək düşmənin hərbi obyektlərini və mövqelərini darmadağın etdi. Cəbrayıl, Füzuli və Ağdərə istiqamətlərində 7 gün ərzində 12 uğurlu uçuşla Azərbaycan Ordusunun quruda üstünlük qazanmasını təmin etdi. Lakin oktyabrın 4-də 13-cü döyüş uçuşu zamanı düşmənin hava hücumundan müdafiə qüvvələri onun təyyarəsini vurdu. Ağır yaralanmasına baxmayaraq polkovnik Zaur Nudirəliyev əsir düşməmək üçün təyyarəni düşmənin canlı qüvvələrinin olduğu səngərə çırparaq şəhid oldu. Onun bu fədakarlığı Azərbaycanın hərb tarixində unudulmaz qəhrəmanlıq nümunəsi kimi yazıldı.

Zaur Nudirəliyev bir sıra yeni döyüş üsullarının müəllifi idi. O, ‘Su-25’ təyyarəsinin tam döyüş potensialını tətbiq edərək nişangah istifadə etmədən, yalnız riyazi üsullarla bomba atışını həyata keçirirdi. Bu üsullar NATO standartlarına uyğun idi və digər təyyarəçilərə də peşəkarlıqla öyrədildi. Bu gün Hərbi Hava Qüvvələrində onun davamçıları Azərbaycan səmasını etibarlı şəkildə qoruyur. Bu gün Azərbaycan səmasında şahinlərimiz Zaur kimi qəhrəmanların adını daşıyır. Onların ruhu göylərdə, ağ buludların üzərində, mələklərin qanadlarında ucalır. Lacın dağlarından, Kəlbəcərin zirvələrindən, Murovun əzəmətli hündürlüklərindən sanki bir nida eşidilir: “Qarabağ azaddır, zəfər sizin adınızla bağlıdır, qəhrəman Zaur!”

Onun ruhu bu torpağın hər qarışı ilə birgə əbədiyyətə qovuşur, Azərbaycanın qəhrəmanlıq dastanında daim yaşayır. Zaur Nudirəliyev yalnız tarixdə deyil, hər bir azərbaycanlının qəlbində, səmanın ucalığında, hər bir ucalan dalğada və hər bir qalxan bayraqda əbədiləşmişdir. Onun adı, qəhrəmanlığı və mərdliyi gələcək nəsillərə örnək olaraq daim parlayacaq.

Cəlil Xəlilov Müharibə, Əmək və Silahlı Qüvvələr Veteranları Təşkilatının sədri, polkovnik

2026-01-22 15:09:00
3121 baxış

Digər xəbərlər

Президенту Азербайджанской Республики, господину Ильхаму Алиеву, Вице-президенту Азербайджанской Республики, госпоже Мехрибан ханым Алиевой

Глубокоуважаемый Президент! Глубокоуважаемая Вице-президент! Ветераны нашей Республики неизменно чувствуют Ваше внимание к социальному положению, жизненным проблемам участников войн, семьям шахидов. И сейчас мы тронуты очередной масштабной акцией в данном направлении - предоставлением 1 августа в поселке Локбатан Гарадагского района Баку квартир и автомобилей инвалидам Карабахской, Великой Отечественной войн, Чернобыля и семьям шехидов. Особое впечатление на нас произвело Ваше личное участие в этой благородной, чрезвычайно гуманной церемонии, знакомство с условиями, созданными в квартирах, Ваши теплые, обнадеживающие слова в адрес ветеранов. Мы знаем, что в течение последних двадцати лет семьям шехидов, инвалидам войны по Вашей инициативе государством предоставлено более 5500 частных домов и квартир, около шести тысяч легковых автомобилей, а до конца этого года еще 500 человек будут обеспечены квартирами. Нас вдохновляет, принятая Вами, широкомасштабная программа самозанятости, в которую будут привлечены инвалиды войны и семьи шехидов. Это существенно улучшит социальную обстановку в Республике. Огромное спасибо Вам за все это! В целом мы ветераны, благодаря Вашему мудрому руководству, уверены в будущем, счастливой судьбе подрастающего поколения. От имени Президиума Совета ветеранов войны, труда, вооруженных сил, генерал-полковник Тофик Агагусейнов

Hamısını oxu
Azərbaycan Ordusu sərt cavab tədbirlərinə tam hazırdır - Zakir Həsənov

Sentyabrın 19-da Müdafiə naziri general-polkovnik Zakir Həsənov Azərbaycan Ordusunun rəhbər heyəti ilə xidməti müşavirə keçirib. Bu barədə Publika.az-a Müdafiə Nazirliyindən məlumat verilib. Əvvəlcə Azərbaycan xalqının ümummilli lideri Heydər Əliyevin və ölkəmizin ərazi bütövlüyü uğrunda şəhid olanların xatirəsi bir dəqiqəlik sükutla yad edilib. Müdafiə naziri bildirib ki, son vaxtlar əldə olunan məlumatlar və kütləvi informasiya vasitələrində yayılan xəbərlər, eləcə də Ermənistanın hərbi-siyasi rəhbərlərinin çıxışlarındakı müharibə ritorikası, səfərbərlik tədbirlərini həyata keçirməsi və bölgəyə kənar qüvvələri cəlb etməsi düşmənin genişmiqyaslı təxribatlar törətmək və vəziyyəti gərginləşdirmək niyyətində olduğunu açıq-aydın göstərir. Bunu nəzərə alaraq sərəncamda olan qüvvə və vasitələrimiz nəinki hər hansı təxribatın qarşısını almağa, hətta sərt qabaqlayıcı tədbirlərin görülməsinə tam hazır olmalıdır. Bu məqsədlə kəşfiyyat fəaliyyətinə, döyüş təminatına xüsusi diqqət yetirilməli, bütün istiqamətlərdə mütəşəkkil addımlar atılmalıdır. Azərbaycan Ordusunun xüsusilə ön xətdə yerləşən bölmələrinin döyüş qabiliyyətinin, peşəkarlığının daim artırılması, şəxsi heyətin döyüşə hazırolma səviyyəsinin yüksəldilməsi, işğal olunmuş torpaqların azad edilməsinə yönələn təlim və məşqlərin keyfiyyətinə nəzarət gücləndirilməlidir. Müdafiə naziri Azərbaycan Ordusunda silah, döyüş və xüsusi texnikanın istismarının qış mövsümünə keçirilməsi, qışa hazırlıq prosesinin effektivliyi və vaxtında yekunlaşdırılması, bölmələrin hərtərəfli təminatı, hərbi qulluqçuların sağlamlığına, eləcə də COVID-19 pandemiyası ilə mübarizə tədbirlərinə xüsusi diqqət yetirilməsi barədə vəzifəli şəxslərə tapşırıqlar verib. Sonda general-polkovnik Z.Həsənov fəaliyyət planına uyğun olaraq döyüş hesabatlarının və səfərbərlik ehtiyatlarının müvafiq qurumlarla dəqiqləşdirilməsi və ehtiyatda olan hərbi vəzifəlilər ilə müxtəlif ixtisaslar üzrə toplanışların, çöl çıxışlarının və döyüş hazırlığı məşğələlərinin keçirilməsinə hazırlıqla bağlı göstərişlər verib.

Hamısını oxu
“Ağdamın siyasi yolla azad olunması Prezident İlham Əliyevin diplomatik qələbəsidir”

Bu gün 20 noyabr – Ağdam Şəhəri Günüdür. Bu münasibətlə saytımıza açıqlama verən Müharibə, Əmək və Silahlı Qüvvələr Veteranları Təşkilatının sədr müavini, hərbi-siyasi ekspert, polkovnik Cəlil Xəlilov  Ağdam şəhərinin üç il bundan öncə siyasi yolla azad edilməsinin əhəmiyyətinə toxunub: “2020-ci ilin 20 noyabr tarixində Ağdam şəhərinin erməni işğalından siyasi yolla – bir güllə belə atılmadan azad edilməsi Prezident İlham Əliyevin diplomatik qələbəsidir və bu qələbə dövlətimizin hərbi müstəvidə olduğu kimi, siyasi müstəvidə də son dərəcə güclü olduğunu sübut edir. Ali Baş Komandan Ağdamın diplomatik yolla azadlığına nail olmaqla Silahlı Qüqvvələrimizin hərbi uğurlarını siyasi müstəvidə də davam etdirdi. Bütün dünya Azərbaycanın hərbi qələbələrinin diplomatik platformada davamına şahid oldu”. Polkovnik qeyd edib ki, dövlət başçısı Ağdamın siyasi yolla azadlğına nail olmaqla, həm də çoxlu sayda hərbçimizin həytatını xilas etdi: “Ağdamın 2020-ci ilin 10 noyabr üçtərəfli Bəyanatına uyğun olaraq diplomatik yolla azad edilməsinin hərbi baxımdan da mühüm nəticələri oldu. Belə ki, şəhərin döyüşsüz alınması yüzlərlə, minlərlə hərbçimizin həyatını xilas etdi, əlavə itkilərdən qaçmağa imkan verdi. Dövlət başçısı bununla bir daha Azərbaycan hərbçisinə, onun həyatına və təhlükəsizliyinə necə böyük önəm verdiyi ortaya qoydu. Bu fakt bir daha sübut etdi ki, Ali Baş Komandan üçün hər bir əsgərin, hər bir zabitin həyatı əzizdir və Vətən müharibəsi dönəminin hər bir anında dövlət başçısı bu amilə çox böyük həssaslıqla yanaşıb. Mən Ağdam Şəhəri Günü münasibətilə xalqımızı təbrik edirəm .Əminəm ki, qısa zamanda  doğma Ağdamımızın yenidən çiçəklənməsinə şahid olacaq, onun tərəqqisi ilə fəxr edəcəyik”.  

Hamısını oxu
Qələbənin Ruhunu Daşıyan Ağdam: Muğam Mərkəzinin Açılışı və Qarabağ Dirçəlişi

2020-ci ilin payızında sentyabrın 27-də başlayan və 44 gün davam edən Vətən müharibəsi bir daha sübut etdi ki, Vətəni qoruyan, onu canı ilə yoğuran xalq məğlubedilməzdir. Bu müharibə Azərbaycan xalqının yaddaşına qızıl hərflərlə yazıldı. Vətən sevgisi, birlik və şəhidlik kimi ali anlayışlar o günlərdə yenidən canlandı, çiçəkləndi və Zəfərlə taclandı. Həmin 44 gün təqvimdəki bir-biri ardına düzülən sadə rəqəmlər deyildi. Hər günü torpaq uğrunda canını fəda edən minlərlə qəhrəmanın həyat hekayəsi idi. O günlərdə silaha çevrilən qəlblər, səngərlərdə dua ilə gözlərini yuman mücahidlər, canından keçən gənc əsgərlər bir anda həm qəhrəman, həm də Vətənin özü oldular. Bu gün dağlar onların dilində danışır. Hər zirvə bir igidin adını pıçıldayır. Azad edilmiş ərazilərin adları artıq sadəcə coğrafi məkan deyil, həm də şəhid qanı ilə yoğrulmuş müqəddəs nişanələrdir. Azərbaycan əsgəri yalnız silahı ilə deyil, ruhu ilə, xalqının duası ilə döyüşdü. Bu Zəfərin arxasında yalnız ön cəbhədə vuruşan qəhrəmanlar yox, arxa cəbhədə dua edən analar, “Qarabağ Azərbaycandır!” deyən uşaqlar, bir millət kimi çırpınan milyonlarla ürək dayanır. 44 gündə Azərbaycan xalqı bir nəfəs, bir yumruq, bir ruh oldu. Müharibə ağrı və acılarla da keçdi. Biz şəhidlər verdik. Göz yaşları axdı. Lakin bu göz yaşları məğlubiyyətin yox, qürurun, Zəfərin göz yaşları idi. Vətən müharibəsinin qəhrəmanları bu gün də bizimlədir. Onlar bizə öyrətdilər ki, Vətən torpaqla deyil, onun uğrunda canından keçənlərlə ölçülür. Bu gün azad Şuşada dalğalanan bayraq, Ağdamda açılan Muğam Mərkəzi, Xankəndində fəaliyyətə başlayan universitet - hamısı bu qəhrəmanların ruhunun təntənəsidir. 2025-ci il mayın 10-da Ulu Öndər Heydər Əliyevin doğum günündə Prezident İlham Əliyev və Birinci vitse-prezident Mehriban Əliyevanın iştirakı ilə Muğam Mərkəzinin rəsmi açılışı oldu. Bu Qarabağın mədəni dirçəlişinin başlanğıcını ifadə edən simvollardandır. Muğam əsrlərin içindən gələn xalq nəğməsidir. İndi isə bu nəğmə yenidən Ağdam səmasında səslənir. Bu musiqi bizim yaddaşımız, ruhumuz, keçmişimiz və Vətənə olan sevgimizin dilidir. Ağdam Muğam Mərkəzi 507 yerlik konsert zalı, sərgi salonu, dərs otaqları, kitabxana və açıq amfiteatrı ilə milli irsimizin yaşadılması və gələcək nəsillərin yetişdirilməsi üçün böyük bir mədəniyyət abidəsidir. Prezident İlham Əliyevin açılış mərasimindəki nitqi xalqın ruhunu oxşadı. Onun “Biz bu torpaqlarda əbədi yaşayacağıq” sözləri təkcə siyasi mesaj deyil, mənəvi inam və əzmin ifadəsidir. Mehriban Əliyevanın rəhbərlik etdiyi Heydər Əliyev Fondu da bu layihənin ərsəyə gəlməsində mühüm rol oynayıb. Fondun təşəbbüsü ilə keçirilən beynəlxalq muğam festivalları və gənc ifaçıların dəstəklənməsi milli irsə verilən önəmin göstəricisidir. Qarabağ səmasında səslənən hər nəğmə bizə bir həqiqəti xatırladır: bu torpaqlar bizimdir, biz buradayıq və əbədi qalacağıq. Prezident İlham Əliyevin çıxışında səsləndirdiyi fikirlər, xüsusilə də şəhid ailələri, müharibə veteranları və qazilər üçün böyük mənəvi dayaqdır. Bu çıxışlar milli birliyimizin və dövlətçiliyimizin sarsılmaz dayağını bir daha təsdiqləyir. 2023-cü il sentyabrın 20-də Azərbaycanın dövlət suverenliyi tam bərpa edildi. Qondarma “Dağlıq Qarabağ Respublikası” tarixin arxivinə göndərildi. Bu, yalnız siyasi deyil, həm də mənəvi qələbə idi. Bu gün artıq Ağdam dirçəlir. Şəhər yenidən öz ritminə, nəfəsinə qovuşur. Dəmir yolları, avtomobil yolları, yaşayış kompleksləri, təhsil və mədəniyyət ocaqları biri-birinin ardınca istifadəyə verilir. Dəmir Yolu Vağzalı, Ağdam–Xankəndi–Şuşa dəmir yolu layihəsi, planlaşdırılan Xankəndi–Şuşa kanat yolu və digər infrastrukturlar Qarabağın gələcəyinə olan inamın təzahürüdür. Prezidentin bu sözləri isə hər bir azərbaycanlının qəlbində əbədi yer alır: “Mən sizin hamınızı ürəkdən təbrik edirəm həm bu möhtəşəm Muğam Mərkəzinin açılışı, həm də bizim bütün uğurlarımız münasibətilə. Biz müzəffər xalqıq, qalib xalqıq. Öz torpağımızda yaşayırıq.” Ağdam Muğam Mərkəzinin açılışında Prezident İlham Əliyevin söylədiyi bu sözlər gələcəyə olan inamın ifadəsidir:“İstərdim ki, artıq bu gözəl salonda müntəzəm olaraq gözəl muğam bayramları, o cümlədən muğam müsabiqələrinin tədbirləri keçirilsin. Əminəm ki, belə də olacaq.” Bu sözlər həm mədəniyyətimizin dirçəlişi, həm də milli ruhumuzun yeni mərhələyə qədəm qoyması baxımından dərin məna daşıyır. Azərbaycan xalqı artıq gələcəyə inamla addımlayır. Qarabağın azadlığı ilə başlayıb, onun yenidən qurulması ilə davam edən bu yol, həm fiziki, həm də mənəvi yüksəlişin yoludur. İmarət Kompleksinin bərpası, Ağdam Cümə Məscidindən Qiyaslı məscidinə qədər aparılan işlər, Xaçınçay su anbarı, müasir infrastruktur layihələri, yeni mehmanxanalar və kənd təsərrüfatına qaytarılan münbit torpaqlar bütün bunlar Azərbaycanın bu torpaqlara verdiyi dəyərin və gələcəyə olan baxışının bariz nümunəsidir. Ən mühüm məsələ isə budur: xalqımız bir amal, bir məqsəd ətrafında – müstəqil, güclü və qalib Azərbaycan uğrunda sıx birləşmişdir. Bu birliyimiz, milli ruhumuz və Vətənə sədaqətimiz bizim tükənməz gücümüz, Zəfərimizin qaynağıdır. Bu münasibətlə bütün xalqımızı, xüsusilə də Ağdam sakinlərini Muğam Mərkəzinin açılışı münasibətilə səmimi-qəlbdən təbrik edirik. Azərbaycan Respublikasının Prezidenti, Ali Baş Komandan İlham Əliyevə və Birinci vitse-prezident Mehriban Əliyevaya dərin təşəkkürümüzü bildiririk. Biz Müharibə, Əmək və Silahlı Qüvvələr Veteranları Təşkilatı olaraq hər zaman dövlətimizin, xalqımızın və müdrik liderimizin ətrafında sıx birləşərək Azərbaycanımızın parlaq gələcəyi naminə bütün gücümüzlə çalışacağımıza, ölkəmizin rifahı, əmin-amanlığı və suverenliyinin qorunması uğrunda var qüvvəmizi əsirgəməyəcəyimizə söz veririk. Cəlil Xəlilov  Müharibə, Əmək və Silahlı Qüvvələr Veteranları Təşkilatının sədri, polkovnik

Hamısını oxu